Advanced Thai Conversation (Buddhism Topics) เรื่อง มหาธนเศรษฐีบุตร

Thai Language (Buddhism Topic) : ธรรมทาน ๑๓ เรื่อง มหาธนเศรษฐีบุตร

พระบรมศาสดา ทรงปรารภมหาธนเศรษฐีบุตร มีทรัพย์ ๘๐ โกฏิ ภรรยาก็เป็นบุตรเศรษฐีมีทรัพย์ ๘๐ โกฏิเหมือนกัน สองคนผัวเมียสำเหนียกแต่ศิลปะฟ้อนรำขับร้อง ด้วยเห็นว่าทรัพย์เรามีมาก แม้ไม่ประกอบกิจการงานอะไร แล้วบริโภคใช้สอยก็ไม่หมดสิ้น 

ครั้นมารดาบิดาทั้งสองทำกาลกิริยาแล้ว ก็ประพฤติการเป็นนักเลงสุราเมรัย มีพวกนักเลงแวดล้อมเป็นบริวาร จับจ่ายทรัพย์หมดไป ๆ จนถึงขายบ้านเรือนที่ไร่นาโคจนหมดสิ้น พาภรรยาไปเที่ยวอาศัยพะพิงเรือนผู้อื่นอยู่ ปรารภจะเที่ยวขอทาน

วันหนึ่ง พระศาสดาได้ทอดพระเนตรเห็นเศรษฐีกับภรรยานั้น ยืนอยู่ที่ประตูศาลา รับโภชนะอันเป็นเดนที่ภิกษุสามเณรให้อยู่ จึงตรัสบอกให้พระอานนท์ดูแล้ว ทรงแสดงว่า 

- ถ้าเศรษฐีและภรรยาทั้งสองไม่ยังโภคะให้สิ้นไปในประถมวัยแล้ว ประกอบกิจการงาน จักเป็นเศรษฐีชั้นที่ ๑ ของเมืองนี้ ถ้าออกบวชสามีจักถึงอรหัต ภรรยาจักดำรงอยู่ในอนาคามิผล

- ถ้าไม่ยังโภคะให้สิ้นไปในมัชฌิมวัยแล้ว ประกอบกิจการงาน จักเป็นเศรษฐีชั้นที่ ๒ ของเมืองนี้ ถ้าออกบวชสามีจักเป็นอนาคามี ภรรยาจักดำรงอยู่ในสกทาคามิผล

- ถ้าไม่ยังโภคะให้สิ้นไปในปัจฉิมวัยแล้ว ประกอบกิจการงาน จักเป็นเศรษฐีชั้นที่ ๓ ของเมืองนี้ ถ้าออกบวชสามีจักเป็นสกทาคามี ภรรยาจักตั้งอยู่ในโสดาปัตติผล

บัดนี้เขาทั้งสองมาเสื่อมจากโภคผล และสามัญผล ทั้งสองประการ แล้วจึงตรัสพระคาถานี้

อจริตฺวา พฺรหฺมจริยํ                 อลทฺธา โยพฺพเน ธนํ,

ชิณฺณโกญฺจาว ฌายนฺติ,        ขีณมจฺเฉว ปลฺลเล,

อจริตฺวา พฺรหฺมจริยํ,                อลทฺธา โยพฺพเน ธนํ,

เสนฺติ จาปาติขีณาว,               ปุราณานิ อนุตฺถุนํ.

คนพาลทั้งหลายไม่ประพฤติพรหมจรรย์        ไม่ได้ทรัพย์ในกาลแห่งตนยังเป็นหนุ่มสาว

ต้องซบเซาดั่งนกกระเรียนแก่        ซึ่งซบเซาอยู่ในเปือกตม อันมีปลาหมดไปแล้ว ฉะนั้น

คนพาลทั้งหลายไม่ประพฤติพรหมจรรย์        ไม่ได้ทรัพย์ในกาลแห่งตนยังเป็นหนุ่มสาว

ต้องนอนทอดถอนถึงทรัพย์เก่าทั้งหลาย        เหมือนลูกศร ที่เขายิงไปแล้วจากแล่ง ฉะนั้น.      

ที่มา : ธรรมสมบัติ (หมวด ๑๒) คาถาธรรมบทแปล มีเรื่องปรารภนำ ของ พระศาสนโศภณ (แจ่ม จตฺตสลฺโล)

------------------------------------